Rijtjeshuizen uit de late jaren zestig en vroege jaren zeventig staan in bijna elke Nederlandse stad. Lange rijen, dezelfde voordeuren, een plat dak op de schuur. Ze zijn betaalbaar, ruim opgezet en hebben meestal een tuin. Wie er een koopt en wil verbouwen, ontdekt snel dat het bouwjaar bepaalt wat er achter de muren zit.
Het bouwjaar als eerste bouwtekening
Een aannemer vraagt bij het eerste bezoek bijna altijd naar het bouwjaar. Elke periode had eigen materialen en bouwmethoden, dus een woning uit 1930 heeft andere zwakke plekken dan een woning uit 1995. Een overzicht van huis per bouwjaar laat goed zien hoe die verschillen lopen, van massieve muren tot de eerste goed geïsoleerde spouwmuren.
In de periode 1965-1975 moest er vooral snel en veel gebouwd worden. De woningnood van na de oorlog was nog niet opgelost en de bevolking groeide hard. Dat leverde stevige, rechttoe rechtaan woningen op, met een aantal problemen die je in vrijwel elk exemplaar terugvindt.
Isolatie was geen onderwerp
Tot de oliecrisis van 1973 stond energiezuinig bouwen nauwelijks op de agenda. Veel huizen uit deze jaren hebben een spouwmuur zonder isolatie, een koude begane grondvloer en een dak met hooguit een dunne laag isolatiemateriaal. Oorspronkelijk zat er vaak enkel glas in de kozijnen, al is dat bij de meeste woningen inmiddels vervangen.
Na-isolatie van spouw, vloer en dak levert bij deze woningen doorgaans de snelste terugverdientijd op. De spouw is meestal breed genoeg om te vullen met parels of wol, en de kruipruimte is vaak hoog genoeg om van onderaf de vloer te isoleren.
Asbest in schuur en gevel
Asbest werd in Nederland gebruikt tot het verbod van 1993, en in deze bouwperiode volop. Het zit vaak in golfplaten op de schuur, in vensterbanken, in gevelplaten onder de ramen, in oude vloertegels en in de rookgasafvoer van de cv-ketel. Laat vóór de verbouwing een asbestinventarisatie maken. Bij sloopwerk in een woning van vóór 1994 is die verplicht, en een serieus bouwbedrijf begint niet zonder.
Vind je asbest, raak het dan niet zelf aan. Kleine hoeveelheden hechtgebonden asbest mag je als particulier onder voorwaarden zelf verwijderen, maar bij twijfel, of bij asbest dat al beschadigd is, laat je het over aan een gecertificeerd bedrijf. Reken het mee in de planning, want een sanering kan de start van de verbouwing een paar weken opschuiven.
Indeling en installaties
De plattegrond is vaak voorspelbaar: woonkamer van voor naar achter, keuken aan de voorkant, drie slaapkamers en een kleine badkamer boven. Veel kopers breken de keuken open naar de woonkamer. Dat kan meestal, maar laat eerst controleren of de wand dragend is. Bij systeembouwwoningen van betonnen elementen ligt dat gevoeliger dan bij traditioneel gemetselde huizen, omdat de wanden daar vaak een deel van de constructie zijn.
De elektrische installatie heeft zelden genoeg groepen voor een inductiekookplaat, een warmtepomp en een laadpaal tegelijk. Reken een nieuwe meterkast mee in de begroting. Het leidingwerk voor water is meestal koper en in redelijke staat, de riolering onder de vloer is soms van gres en verdient een camera-inspectie.
Waar begin je?
De volgorde die in de praktijk werkt: eerst onderzoek naar asbest, constructie en vocht, dan de schil isoleren, dan de installaties en pas daarna de afwerking. Wie andersom werkt, breekt zijn nieuwe keuken er een jaar later weer uit voor een leiding of een extra groep.
Wil je beter begrijpen wat je in deze bouwperiode kunt verwachten, lees dan meer over huizen uit de periode 1965-1975. Met die kennis in je achterhoofd stel je bij de bezichtiging en bij het eerste gesprek met een aannemer betere vragen.